Fort Eben Emael Het fort Eben-Emael is nog altijd een militair domein. Gelegen aan het Albertkanaal was het een belangrijk strategisch punt van de Belgische verdediging in het oosten. De belangrijkste taak van het fort was de overtocht te verbieden van het Albertkanaal en de Maas. Ook het zogenaamde "Gat van Visé" ten zuiden van het fort werd verdedigd. Vandaag worden er niet enkel bezoeken georganiseerd in het fort, maar vinden we er ook een gespecialiseerd museum met materiaal, uniformen, wapens, enz. uit 1940. Het kan beschouwd worden als het museum van de slag van het Albertkanaal op 10 en 11 mei 1940 waarbij meer dan 700 Belgische soldaten omkwamen. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/234728.nl">Visit Wallonia</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47922221.nl?toptext=2340865">Meer informatie</a> Museum Fort van Eben-Emael Het Fort van Eben-Emael werd gebouwd tussen de Eerste en de Tweede Wereldoorlog en werd beschouwd als het sterkste fort ter wereld. De Duitse aanvallers slaagden er echter in om in WO II het fort in recordtijd van een kwartier het fort uit te schakelen en na een anderhalve dag belegering moest het fort capituleren. Het Fort van Eben-Emael werd als decor gebruikt in de TV serie "De Smaak van de Keyser". Alfred en George komen hier in 1939 na hun mobilisatie tot de Duitsers het fort innemen. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/2482.nl">Dromos</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/4371512.nl?toptext=578280">Meer informatie</a> Burcht De Dubbelmolen Zeer rustig gelegen, voormalig watermolengebouw aan het fietsroutenetwerk, onderverdeeld in 5 familieverblijven van 2 tot 6 personen. Voor koppels, gezinnen of groepen in kamer met ontbijt of half pension. Het gebouw kan ook afgehuurd worden door een groep van 20 personen in appartementsformule. Grote keuken en eetruimte ter beschikking. Mogelijkheid tot daguitstappen naar Tongeren, Hasselt, Sint-Truiden, Maastricht, Voerstreek, … Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/24575.nl">tovpubliek</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47406546.nl?toptext=682652">Meer informatie</a> Hotel Aen den Leewerk Gelegen in het golvende landschap van Haspengouw, aan het fietsroutenetwerk en omgeven door prachtige natuur, ligt onze nieuwbouw pastorijwoning. U verblijft in één van onze 2 appartementen of studio ingericht voor 4 personen (+ eventueel slaapbank voor 2 personen) met woonkamer, keukenhoek met microgolf, koelkast, afwasmachine, TV en radio. Kindvriendelijke tuin met schommel, glijbaan en zwembad waar je kunt genieten van een panoramisch vergezicht. Fietsverhuur en ontbijt mogelijk. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/24575.nl">tovpubliek</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/4572834.nl?toptext=682492">Meer informatie</a> Hotel Station Racour Uniek vakantieverblijf in het geklasseerd treinstation van Racour (Raatshoven) in het Hageland op de taalgrens te Landen voor max. 5 pers. Nieuw ingericht verblijf als loft met 2 slpk voor telkens 2 pers. en één slaapmezaninne (voor 1 pers. of 2 kinderen), badkamer (lavabo, douche, welnessbad en wc), leefruimte (tv, dvd, internet), keuken (inductievuur, combi-oven, koelkast met vriesvak, vaatwas), vestiaire en berging. Landelijk en rustig gelegen met een landschapstuin (1ha30) langsheen de voormalige spoorlijn nr. 147 (Landen-Tamines) die nu aangelegd is als fietspad (RAVeL project) en aansluitend op het fietsknopenpunt netwerk Hageland en Limburg. Ideaal voor wandelaars en fietsers of gewoon om te genieten. Je kan tevens gratis gebruik maken van de fietsen waaronder één tandem. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/24575.nl">tovpubliek</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47426460.nl?toptext=684472">Meer informatie</a> Vakantiewoning Vierkantshoeve De 11000 Maagden De Vierkantshoeve De 11000 Maagden is een pracht van een gesloten hoeve. Er is een opschirft te zien: "IN DE REFUGIE VAN DE ELF DUYSENT MAEGDEN 1748" en ook nog "Sint-Ursula en de 11000 maagden" boven de segmentbooginrijpoort, die toegang verleent tot het binnenhof. De hoeve ontleent dus haar naam aan de legende van SInt-Ursula. Volgens de "Legenda aurea" was Ursula de beeldschone, wijze en vrome dochter van de christelijke koning Deontus van Bretagne. Haar reputatie was de koning van Engeland ter ore gekomen. Hij zond een ambassadeur naar Deontus om haar ten huwelijk te vragen voor zijn enige zoon Aetherius en eventueel met oorlog te dreigen als vriendelijkheid niet tot een resultaat leidde. Deontus was ten einde raad; hij wilde zijn dochter niet uithuwelijken aan de zoon van de machtige heidense koning die berucht was om zijn wreedheid. Maar Ursula was wiskundig goed bij de pinken en raadde haar vader aan het aanzoek te accepteren op voorwaarde dat de koning haar tien zeer mooie maagden zou sturen, elk vergezeld door 1000 andere maagden en daarbovenop nog duizend maagdelijke gezellinnen voor zichzelf. Ze moest ook voorzien worden van schepen om met het gezelschap op reis te gaan. Verder bedong ze een termijn van drie jaar voor een bedevaart naar Rome en om de jonge prins de gelegenheid te geven het christelijke geloof te bestuderen en zich te laten dopen. De vloot vertrok en legde aan in Keulen. Een engel verscheen aan Ursula om haar mee te delen dat ze na haar reis naar Rome hier zou terugkomen en de martelaarskroon zou ontvangen, samen met al haar reisgenoten. Ze zeilden door naar Bazel en van daar ging het over land verder naar Rome. Daar werden ze verwelkomd door paus Cyriacus, volgens de schrijver de negentiende opvolger van Petrus, maar hij voegt eraan toe dat hij geschrapt werd uit de lijst van pausen omdat hij beslist had zijn pontificaat op te geven en de maagden terug naar Keulen te vergezellen. Ze vertrokken terug naar Keulen. Een aantal edelen en geestelijken sloot zich bij hen aan. Toen ze aankwamen in Keulen werd de stad belegerd door de Hunnen, die het complete gezelschap vermoordden, alleen Ursula bleef gespaard omwille van haar grote schoonheid, op voorwaarde dat ze de bruid zou worden van hun aanvoerder Atilla. Ursula weigerde en werd door Atilla met een pijl doorboord. Aetherius, die ondertussen na de dood van zijn vader koning was geworden, had zich bekeerd tot het christendom. Door een goddelijke boodschap verwittigd, reisde ook hij naar Keulen om er zijn bruid te ontmoeten en stierf er samen met haar de martelaarsdood. Na de slachting werden de Hunnen verdreven door een hemels leger van maagden, uiteraard samengesteld uit de maagden die de Hunnen net hadden gedood. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/2482.nl">Dromos</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/49319118.nl?toptext=3143612">Meer informatie</a> Hoeve De Sainte-Marie-Madeleinekapel De Sainte-Marie-Madeleinekapel dateert oorsponkelijk waarschijnlijk uit de 15e of 16 eeuw. Ze geeft één enkele beuk met twee traveeën en werd gebouwd in steen van Gobertange. Ze heeft een neogotische gevel uit het midden van de 19e eeuw en een rondboogportaal met daarboven een spitsboograam. Na de bouw in de eerste helft van de 19e eeuw werd de kapel omringd door een grote woning in baksteen en steen van Gobertange, die loodrecht op de weg staat ingeplant. Een afsluiting langs de straat paalt aan de beschermde site van de kapel. Ze dreigde tot ruïne vervallen en werd volledig gerestaureerd in 1973. Site en monument geklasseerd op 16/11/1982 Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/122267.nl">Wizpr.guide</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47567695.nl?toptext=993545">Meer informatie</a> Kapel Eglise Saint-Martin We beklimmen een kleine kasseiweg en ontdekken bovenop de heuvel één van de merkwaardigste romaanse kerken van heel het land. De betovering is alom, bij al wie verzot is op eenvoud en de soberheid van de primitieve romaanse bouwkunst. De eerste blik valt op de grote, plompe vierkantstoren met zijn dikke muren. Die verklaart het adjectief ,,grosse'' in de naam van de gemeente. De kerk is één van de oudste van het land. Ze gaat terug tot de tiende eeuw. De restauratie die werd aangevat in de jaren vijftig heeft gelukkig de primitieve aanblik van de kerk gerespecteerd: vierkante pijlers, een erg groot maar niet zo hoog schip, kleine bovenramen, een zoldering in hout en kalkbepleistering op de wanden. Al sedert veertig jaar is de kerk in november het toneel voor een muzikaal en theatraal spektakel. ,,Les fêtes de la Saint-Martin'' verenigen de bewoners. Het initiatief kwam van wijlen ceramist Max van der Linden, waarvan men enkele van de mooiste beelden terugvindt in de kerk. Ook de omgeving charmeert: een oude begraafplaats rond de kerk, een grote pastorie en een overweldigend uitzicht. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/122267.nl">Wizpr.guide</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47567645.nl?toptext=993823">Meer informatie</a> Erfgoed Tomberg Op de Tomberg werd vroeger recht gesproken. De Woudrechtbank op de Tomberg van Meerdaal werd waarschijnlijk door Antoine de Croÿ ingericht. Dergelijke rechtbanken bestonden al in de 15de eeuw voor de bossen in het bezit waren van de hertogen van Brabant. De oudst vermelde vonnissen in Meerdaal dateren van 1470. Oorspronkelijk werd recht gesproken in de dorpen rond de bossen, maar in het midden van de zestiende eeuw werd op de Tomme een speciaal daarvoor bestemd gebouw opgericht. Van ongeveer 1572 werd zitting gehouden op het kasteel van de hertog in Heverlee. Het stropen van dieren en het stelen en sprokkelen van hout uit het bos werd zwaar bestraft, zeker als de daders gesnapt werden in bezit van vuurwapens. De rechtbank sprak ook recht in zaken in de omliggende gemeenten. In 1514 werd iemand veroordeeld omdat hij met een prostituee had geslapen. Dankzij het woudgerecht bestaat het bos nog en is het niet opgeofferd aan de behoeften van de boeren en burgers in de omgeving. Aan het woudrecht kwam een einde met de komst van de Fransen in 1795. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/2482.nl">Dromos</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47537358.nl?toptext=1324474">Meer informatie</a> Heuvel Saint-Joseph Rechtover het museum verrijst de Koninklijke Kapel van Waterloo, in 1687 gebouwd voor de Spaanse koning Karel II, met de hoop dat hij hiermee een mannelijke afstammeling zou krijgen. Wat hij overigens nooit kreeg. De dag na de veldslag werd ze verbouwd tot herinneringsplaats voor de overwinning van Wellington en zijn geallieerden. De muren van de aangrenzende kerk zijn opgesmukt met tal van grafplaten van officieren en soldaten die sneuvelden in de strijd van Waterloo. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/2482.nl">Dromos</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/4364839.nl?toptext=2319919">Meer informatie</a> Kerk Wellington museum Na de slag van Les Quatre-Bras, vestigde Wellington 17 tot 19 juni 1815 zijn hoofdkwartier in de Auberge Bodenghien, in het centrum van het dorp Waterloo. Het is daar dat hij zijn zegebulletin opstelde en de veldslag de naam Waterloo gaf. Ten nadele van Mont-Saint-Jean, Plancenoit of La Belle-Alliance, zoals sommige andere partijen hadden gewild. Maar zelfs Napoleon gaf de gevechten van 18 juni 1815 de naam Waterloo, waardoor het doorgangsdorpje dat het toen was, in de schaduw van het zoniënwoud, een universeel aura kreeg. Sindsdien huisvest dit grote gebouw uit 1705, een opmerkelijk museum dat per deelnemend leger de verschillende fases van de gevechten evoqueert, en ook de gevolgen die de slag had voor de geschiedenis van Europa en de wereld. Er is overigens een zaal gewijd aan de 124 overige plaatsen met de naam Waterloo, verspreid over de hele wereld. Ze werden doorgaans gesticht door gedemobiliseerde Engelse veteranen die een lapje grond hadden gekregen in de koloniën en die de naam van hun laatste glorieuze veldslag wilden vereeuwigen. Zo vind je plaatsen met de naam Waterloo in Australië, Nieuw-Zeeland, Groot-Brittannië, Duitsland, Oekraïne, Sierra Leone, Zuid-Afrika, de Verenigde Staten, Canada, Trinidad en Tobago, op Antarctica en zelfs in een hoekje in het Franse Bretagne. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/2482.nl">Dromos</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/4364841.nl?toptext=2319918">Meer informatie</a> Museum Chapelle Saint-Roch In het kapelletje van Sint Rochus zie je enkele merkwaardige afbeeldingen die misschien wat toelichting vragen. De engel die je op de afbeelding ziet geneest het been van Sint-ROchus dat aangetast is door de pest. Het verhaal of legende is als volgt: Rochus werd geboren te Montpellier. Hij gaf zijn geërfde vermogen aan de armen en vertrok in 1317 te voet naar <a href="https://nl.wikipedia.org/wiki/Rome_(stad)" rel="nofollow" target="_blank">Rome</a>. Onderweg verpleegde hij zieken, bij voorkeur pestlijders, en verwierf spoedig naam, omdat hij sommigen genas door het kruisteken over hen te maken. Op de terugreis werd hij te <a href="https://nl.wikipedia.org/wiki/Piacenza_(stad)" rel="nofollow" target="_blank">Piacenza</a> zelf door de pest aangetast. In de <a href="https://nl.wikipedia.org/wiki/Iconografie" rel="nofollow" target="_blank">iconografie</a> wordt hij daarom vaak met een open been afgebeeld. Hij trok zich terug in een bos en werd daar door een engel genezen. Bij zijn terugkeer in <a href="https://nl.wikipedia.org/wiki/Montpellier" rel="nofollow" target="_blank">Montpellier</a> werd hij op bevel van zijn oom als spion gevangengenomen. Hij verbleef vijf jaar lang, tot aan zijn dood, in de gevangenis. Toen hij stierf verscheen er een engel in glanzend licht die verkondigde dat allen die Rochus aanriepen tegen de pest, genezen zouden worden. Als hondenliefhebber stop je hier ook best even want Sint Rochus is tevens de heilige voor je viervoeter. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/2482.nl">Dromos</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47490396.nl?toptext=7494929">Meer informatie</a> Kapel Parc d'Enghien Beschrijving : Het Park is opgenomen als 'Uitzonderlijk Erfgoed van het Waalse Gewest'. De oorsprong moeten we zoeken in de 15e eeuw, maar al in de 11e eeuw was er een heerlijkheid en een soort kasteel. In het eerste kwart van de 13e eeuw stond het kasteel op de plaats waar momenteel de ingang van het park ligt. Vanaf 1607 liet Charles d'Arenberg een nieuwe omwalling bouwen en het kasteel en de tuinen herinrichten. In 1645 vernielde een brand een vleugel van het kasteel. De architecten Duquesnoy en Mercx herbouwden toen het middeleeuwse kasteel. In 1924 kocht baron Empain het domein. Hij liet het huidige kasteel bouwen op de plaats waar vroeger de Oranjerie lag. De Bloementuin, het Chinese paviljoen en de Kapel zijn de belangrijkste plaatsen in het park. De stad kocht het domein aan.Museum beschrijving : Multifiunctionele zaal Aan de ingang van het park merkt u het design van het 'dak' van de Cour des Acasias. Het grote witte dak rust op eeuwenoude pijlers en biedt Enghien een multifuctionele zaal waarin alle grote evenementen van de stad plaatsvinden.Interpretatieve centrum beschrijving : Multimediaal spektakel Het bezoek aan het park van Enghien begint met een multimediaspektakel over parken en tuinen in Europa en Enghien. Dankzij de hedendaagse projectietechnieken reist u 400 jaar door de tijd en ontdekt u de charmes van de vroegere tuinen en de tegenslagen waarmee hun ontwerpers geconfronteerd werden. Een avontuur dat vol gloed wordt verteld, zonder al te veel popularisering. Contact: Parc d'Enghien +3223971020 tourisme.enghien@skynet.be fax:+3223954484 http://www.enghien-edingen.be Parc 5, 7850 Enghien Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/113547.nl">Hainaut - Balades sur RouteYou</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47469099.nl?toptext=744031">Meer informatie</a> Geschiedkundig museum Le parc du château d’Arenberg Het park van het kasteel van Arenberg werd in het begin van de 17de eeuw een grote pleziertuin toen het werd aangekocht door de familie Arenberg. Het park bestaat uit twee hoofdruimtes : In de grote rechthoek, ingedeeld in vijf gesloten tuinen met verschillende thema’s, prijkt nog een schitterend Chinees paviljoen (17de-18de eeuw) met een uniek decor in imitatiemarmer dat aan Chinese lak doet denken. Vanuit het elegante, zevenhoekige paviljoen van de Zeven Sterren op zijn zeven paar Toscaanse pilaren vertrekken veertien lanen, gesierd met verschillende plantensoorten. Het in de 19de en 20ste eeuw verwaarloosde park geniet momenteel een grondige opknapbeurt. Monuments classés par Arrêté royal (20-11-1972) et Arrêté ministériel de la Région wallonne (21-09-1989) Site classé par Arrêté royal (20-11-1972) Repris sur la liste du P. E. de Wallonie Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/122267.nl">Wizpr.guide</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47476727.nl?toptext=755697">Meer informatie</a> Erfgoed Saint-Martin De kerk is bijna volledig in Henegouwse gotiek opgetrokken, met uitzondering van de romaanse toren uit de elfde eeuw. Deze wordt bekroond met een uurwerk. De kerk bevindt zich midden in een ommuurd kerkhof, tegenover de oude pastorie. Het portaal is bekleed met oude grafstenen. Het interieur omvat twee evenwijdige kapellen en gewelven in baksteen die steunen op kruisbogen. Het koor valt op met zijn houten wandbekleding. Verder zie je de preekstoel (18de eeuw), beelden van Sint-Maarten, Sebastiaan en Elooi, een communiebank in Lodewijk XV-stijl, de oude doopvont en het beschermde orgel van Pieter Van Peteghem (1772). De biechtstoelen zijn met houtsnijwerk versierd. Een mooie calvarie tegen de linkermuur binnen in de kerk dateert uit 1570. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/122267.nl">Wizpr.guide</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48671446.nl?toptext=2324585">Meer informatie</a> Erfgoed Het ziekenhuis Notre-Dame-à-la-Rose Het ziekenhuis Notre-Dame-à-la-Rose werd in 1242 opgericht door Alix de Rosoit. Het werd beheerd door een gemeenschap van broeders en zusters die onderworpen waren aan de regel van Sint-Augustinus. Dit ziekenhuis moest armen, pelgrims en zieken opvangen. De gebouwen in renaissancestijl, en gelegen rond een gotisch klooster, bieden vandaag onderdak aan een museum dat een beeld schept van zowel het leven van de religieuze gemeenschap als de materiële, spirituele en medische zorgen (geschiedenis en evolutie van de farmacie, de geneeskunde en de hospitalisatieomstandigheden...) die deze gemeenschap van 1242 tot 1980 aan zieken verstrekte. De bezoeker kan eveneens de hoeve, de tuinen, het kerkhof en de ijskelder bezoeken. In 2011-2012 werd een grootscheepse restauratie beëindigd die gefinancierd werd met Europese fondsen. Monument geklasseerd bij Koninklijk Besluit (14-03-1940) Staat op de lijst met U.E. van Wallonië. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/122267.nl">Wizpr.guide</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47476753.nl?toptext=755725">Meer informatie</a> Erfgoed Moulin du Cat Sauvage Moulin du Cat Sauvage of Kattenmolen is een staakmolen in het Belgische Elzele in de provincie Henegouwen. De molen staat op een 116 meter hoge heuvel op de grens van Elzelle en Ronse en dus ook op de grens tussen het Vlaamse- en Waalse Gewest. De molen is in 1750-1751 gebouwd voor de gravin van Rohan-Soubise. Op het dak prijkt een windwijzer in de vorm van een kat. De korenmolen bleef tot na de Tweede Wereldoorlog bedrijfsmatig in gebruik. In 1952 werd hij aangekocht door de Fédération du Tourisme de la Province de Hainaut. De molen is thans in het bezit van de gemeente Elzele. Hij wordt door vrijwillige molenaars bediend. De molen is asymmetrisch door de kombuis waarin een deel van de werktuigen is opgesteld. De molen is tegenwoordig een beschermd monument en tevens een beschermd dorps- en stadsgezicht. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/165089.nl">Wikipedia</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48096558.nl?toptext=1602193">Meer informatie</a> Molen Station De link tussen een ontploffing en het oudste station van Europa vind je in Ronse. Toen in de 19de eeuw het station van Brugge ontplofte, wou men er daar van af (want het was ook te klein geworden) en werd het station in stukken gezaagd en aan Ronse verkocht. Daar werd het opnieuw opgebouwd. De inhuldiging vond plaats in 1881. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/2482.nl">Dromos</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/4659.nl?toptext=674638">Meer informatie</a> Treinstation Ronse Ronse is een stad en faciliteitengemeente in de Belgische provincie Oost-Vlaanderen. De stad telt ruim 26.000 inwoners, die Ronsenaars worden genoemd. Sint-Hermes is haar patroonheilige. Ronse is gelegen in het Zuid-Vlaamse Heuvelland of de zogenaamde Vlaamse Ardennen. De schrijver Omer Wattez noemde Ronse ook wel "de koningin der Vlaamse Ardennen", omwille van de ligging en groene omgeving. De naam Ronse, voor het eerst vermeld als Rotnace , wijst op een Belgische of Keltische oorsprong. Deze naam is afgeleid van de nabijgelegen rivier de Ronne met het Keltische achtervoegsel -acum, wat ongeveer "vestiging aan de Ronne" betekent. Door de eeuwen heeft hij zowel een Germaanse ontwikkeling met klemtoon op de eerste lettergreep en Romaanse ontwikkeling die de klemtoon bewaard heeft , doorgemaakt. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/165089.nl">Wikipedia</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/3490.nl?toptext=1599844">Meer informatie</a> Stad Grote Markt De Grote Markt is het centrum van handel en vertier. Er zijn hier ook heel wat stadsdiensten gevestigd. Wist je trouwens dat er op plein maar liefst tweemaal per week een markt is. Dat is vrij uniek in Vlaanderen. Het oude stadhuis werd in het begin van de jaren 50 vervangen door het gebouw dat je nu ziet. Er worden kunstwerken bewaard van Constant Permeke, Victor Van Hove en Jean Bologna. Op de dakruiter van het stadhuis kan je een dubbele arend zien, het is het wapenschild van Ronse. Hij prijkt ook op de obelisk waar je uiteraard niet naast kunt kijken. De obelisk is de eerste openbare fontein van Ronse, en dateert uit de 19de eeuw. Hij is 12 meter hoog en heeft onderaan 4 waterbekkens met zuiver water afkomstig van de groene heuvels rond de stad. Op de bol bovenaan stond vroeger een kroon met de letter W van Willem I, Koning der Nederlanden. Bij de onafhankelijkheid van België in 1830 werd die eraf gesloopt. De grote kroon wordt bewaard in het textielmuseum, maar de W is mysterieus verdwenen. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/7278.nl">TVO</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/49766817.nl?toptext=3887969">Meer informatie</a> Markt De Sjouwer Tussen 1930 en 1960 trokken heel wat grensarbeiders uit de Kortrijkse regio dagelijks de grens over om in Noord-Frankrijk in de textielindustrie te gaan werken. Ze vertrokken bij het krieken van de dag, eerst te voet, dan met de fiets en nog later met de speciale bussen en treinen voor grensarbeiders. Ter ere van die grens- en seizoenarbeiders werd in 1974 langs de autosnelweg E3 (de huidige E17) in Aalbeke De Sjouwer ingehuldigd. Het indrukwekkende monument in beton werd ontworpen door de Brusselse architect en beeldhouwer Jacques Moeschal, en werd bovenop de kunstmatige heuvel gebouwd die ontstond bij het uitgraven van de E3. De Sjouwer is 35 meter hoog en heeft vier punten die staan voor de vier windrichtingen. De grootste punt wijst symbolisch richting Frankrijk. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/123417.nl">Westtoer's bezienswaardigheden</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48656420.nl?toptext=2508164">Meer informatie</a> Standbeeld Molen 'De Goede Hoop' Net buiten het stadscentrum staat de molen "De Goede Hoop". Menen telde vroeger talloze molens. Slechts één is bewaard gebleven en recent ook volledig maalvaardig gerestaureerd. Oorspronkelijk werd de molen als olieslagerij gebruikt. Het korengedeelte kwam pas later in werking. Op heden is enkel het korengedeelte nog in werking. In 1981 werd de molen aangekocht door de stad. Tijdens het molendraaiseizoen is de molen open voor het publiek. Groepsbezoeken zijn mogelijk na afspraak. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/123417.nl">Westtoer's bezienswaardigheden</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47855968.nl?toptext=2507539">Meer informatie</a> Historische plaats Nationaal Tabaksmuseum Wervik In het Tabaksmuseum in Wervik wordt aan de hand van heel wat voorwerpen de economische en sociale geschiedenis van de tabaksteelt uit de doeken gedaan. Ze huist in de molen, die in de eerste wereldoorlog dienst deed als uitkijkpost voor het Duitse leger over de Leie. Alle legers deelden gratis sigaretten uit aan hun soldaten. Het kalmeerde de gemoedsgesteldheid en volgens sommigen zou het de jongens ook van vrouwen en drank weghouden. Generaal Pershing, opperbevelhebber van het Amerikaanse leger, wordt vaak geciteerd dat ze meer nog dan voedsel tabak nodig hadden. De oorlog zorgde voor de doorbraak van de sigaret, die pas 30 jaar eerder mechanisch kon geproduceerd worden. De productie en winsten stegen fel en zorgden er voor dat de Amerikaanse en Britse conglomeraten aan de wereldtop kwamen. Duitse tabak kreeg een exotisch Turks imago (Turkije was een bondgenoot). Organisaties die voor de oorlog op de gevaren van sigaretten wezen trokken hun bezwaren in. Zelfs de YMCA en het Rode kruis hielpen sigaretten verspreiden. De oorlog zou (samen met de tweede wereldoorlog) voor een enorme toename en ‘democratisering’ van rokers zorgen. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) schatte onlangs dat in de 20ste eeuw longkanker 100 miljoen doden maakte, meer dan beide wereldoorlogen samen. Tijdens 2014-2018 peilt het Tabaksmuseum, via een nieuwe vaste presentatie en jaarlijkse wisselende tentoonstellingen naar de invloed van de Eerste Wereldoorlog op het tabaksgebruik. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/123417.nl">Westtoer's bezienswaardigheden</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47471217.nl?toptext=7469371">Meer informatie</a> Museum Onze-Lieve-Vrouwekerk De driebeukige kerk werd meermaals door protestantse geuzen in brand gestoken, maar werd telkenmale weer opgebouwd. Ze kent een lange geschiedenis. Bij het begin van de elfde eeuw werd de toenmalige kapel tot een kerk omgebouwd met de hulp van de monniken van de abdij van St.-Jan-ten-Berghe. De parochiekerk, die op 15 augustus 1080 door de bisschop van Terenburg werd ingewijd, was in romaanse stijl opgetrokken met een toren op het kruispunt van de beuken. Ze was gemaakt in ijzersteen die in de streek zelf werd opgegraven. De bisschop was verheugd dat zijn bisdom met een nieuwe christelijke gemeenschap en een 'nieuwe kerk' werd verrijkt. Zo kreeg het landgoed de benaming 'Neo-Ecclesia' of 'Nieuwe-Kerk'. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/2482.nl">Dromos</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/4605415.nl?toptext=707441">Meer informatie</a> Kerk Kemmelberg De Kemmelberg is met zijn 156 meter het hoogste punt van de provincie West-Vlaanderen. Diep onder de Kemmelberg werd net na de Tweede Wereldoorlog in het grootste geheim de zogenaamde Commandobunker van Kemmel gegraven. De Kemmelberg is, net als de meeste heuvels in de omtrek (Rodeberg, Zwarteberg, Scherpenberg, Katsberg, Kasselberg, Wouwenberg, Kluisberg, Watenberg, ... ) ontstaan uit een duinenformatie toen de Noordzee nog tot daar landinwaarts kwam. In het duinenzand zat heel wat ijzer. Dit vormde door oxidatie met het zand zandsteen. Zo hebben deze heuvels de tand des tijds doorstaan. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/2482.nl">Dromos</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47039753.nl?toptext=671700">Meer informatie</a> Heuvel Lettenbergbunkers In de Lettenberg, een uitloper van de Kemmelberg, kan je nog vier betonnen bunkers uit de Eerste Wereldoorlog terugvinden. De schuilplaatsen zijn door Britse soldaten gebouwd in het voorjaar van 1917. Ze vormden de toegang naar een ondergronds hoofdkwartier. Dit ondergronds hoofdkwartier is niet meer toegankelijk. In april 1918 vielen de bunkers in Duitse handen. Eén constructie werd een medische post. Je kan deze bunker herkennen aan het rode kruis. Eén schuilplaats biedt nu onderdak aan vleermuizen. De Lettenbergsite is toegankelijk via een wandelpad. Extra info: Dagelijks geopend. Gratis toegankelijk. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/123417.nl">Westtoer's bezienswaardigheden</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47471190.nl?toptext=2506903">Meer informatie</a> Oorlog Hopmuseum Poperinge is de Hoofdstad van het Goede Leven én van de hopteelt. In het Hopmuseum nemen typische personages zoals De Neus en De Zakker je mee langs de Belgische hop- en biercultuur. In dit complex, waar hop vroeger werd gewogen, gekeurd en gestapeld, kom je alles te weten over de geschiedenis van de hopplant, de veldwerken, de hopoogst en de toepassingsvormen. Bewonder er dé Belgische biercollectie met meer dan 2000 bieren, verzameld in één lange muurkast en gedigitaliseerd in de 'biertafel'. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/123417.nl">Westtoer's bezienswaardigheden</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47002511.nl?toptext=2506932">Meer informatie</a> Museum Talbot House Soldaten aan het front hadden frontdienst in de loopgraven, afgewisseld met ondersteunend werk en ook gewoon rust. Voor de Engelse soldaten was Poperinge vooral een knooppunt in hun rustperiodes. Het werd zelfs Little Paris genoemd. Grote rust werd immers bij voorkeur in het grote Parijs zelf genuttigd. De drank en andere-gelegenheden waren niet vaak van een stichtend allooi en er werd achter het front ook wel een cent verdiend aan de soldaten die hun soldij vaak opdeden omdat ze niet wisten of ze het ’s anderdaags nog wel zouden kunnen uitgeven. Talbot House ontstond als een gedegen alternatief, door een kapelaan georganiseerde ‘club’ waar officieren en gewone soldaten op gelijke voet werden behandeld, met een kapel, een spektakelzaal en een slaapgelegenheid. Talbot House kan bezocht worden, de ingang is om de hoek in de Pottestraat. Een museum vertelt het verhaal van Poperinge, het huis is nog intact. Philip Clayton en Neville Talbot, beiden legeraalmoezeniers, liggen aan de basis van het huis. De soldaten noemen Clayton ‘Tubby’ of ‘tonnetje’. De naam van het huis herinnert aan Gilbert Talbot, die sneuvelt op 30 juli 1915. Hij is de broer van Neville en de vriend van Tubby. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/123417.nl">Westtoer's bezienswaardigheden</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/4602265.nl?toptext=2506897">Meer informatie</a> Oorlog Belgische Militaire Begraafplaats Adinkerke Deze begraafplaats staat ook naast een grote medische faciliteit: het veldhospitaal Cabour, de tegenhanger van L’Océan in De Panne. Adinkerke ligt veilig weg van het front en zo komen slachtoffers uit verschillende divisies, afdelingen en legers hier terecht. In 1917 wordt Cabour nochtans, net als L’Océan, verhuist naar een veiliger plaats in Beveren-aan-de-IJzer. Je vindt hier nog heldenhuldezerkjes, de zerkjes die de Vlaamsgezinden voor Vlaamse (studenten)gesneuvelden voorzagen. In 1925 worden er echter 135 geëlimineerd en verguisd tot de ondergrond van de Heldenweg. Uit onvrede koopt het ijzerbedevaartcomité wat later een stuk grond dat de ijzerbedevaartweide zal worden in Kaaskerke bij Diksmuide. De bekendste Vlaming die hier wordt bijgezet is de toen wereldberoemde schrijver Emile Verhaeren, intimus van het koningspaar, die in Rouen onder een trein loopt. De familie en Koning Albert zorgen ervoor dat hij hier begraven wordt. Uit vrees voor een Duitse opmars wordt hij nog eens in Wulveringem herbegraven om tenslotte na de oorlog definitief in een graf aan de oevers van de Schelde te Sint Amands te belanden. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/123417.nl">Westtoer's bezienswaardigheden</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48109595.nl?toptext=2507713">Meer informatie</a> Begraafplaats Plopsaland Plopsaland De Panne: Het meest bezochte pretpark van België! Meer dan 50 attracties en 10 themazones! Trek zeker voldoende tijd uit om de 50 magische thema-attracties te ontdekken! Vlieg in twee seconden van nul naar negentig kilometer per uur op Anubis The Ride, tuimel als een echte piraat het water in op de SuperSplash, beklim als een stoere Viking met Halvar de rotsen van de Grote Golf, bedwing als een koene ridder De Draak uit het Kasteel van Koning Samson en leef mee op het dagelijkse ritme van de kabouters in Het Bos van Plop. De themazone Wickieland betovert kleine en grote fans van Wickie de Viking. Zijn de weersomstandigheden wat minnetjes? Dan neemt Maya de Bij je mee op een avontuurlijke reis doorheen het overdekte Mayaland, en geniet je lekker droog van de bedwelmende liveshows met alle Studio 100-artiesten! Geniet ook het hele jaar door van tal van liveshows en betoverende evenementen! Deze attractie met korting bezoeken? Druk meteen je gratis Kustpas af via www.kustpas.be/home/register Open: 04/04/2015-03/01/2016: www.plopsa.be 01/07/2015-31/08/2015: alle dagen Prijzen: ≥ 1m: € 35 < 85cm: gratis ≥ 85 cm en < 1m: € 9,99 70+: € 9,99 Mindervaliden: € 25,00 Groepen: € 23,00 Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/123417.nl">Westtoer's bezienswaardigheden</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/4365460.nl?toptext=2507112">Meer informatie</a> Attractiepark - Themapark Belgie taalgrens 60 64 64 59 59 59 59 59 59 59 59 49 49 50 50 53 54 57 57 55 55 54 54 55 55 56 71 76 81 82 82 83 89 88 90 89 90 90 90 90 90 90 89 93 96 96 97 97 97 99 100 106 108 108 112 112 113 114 114 115 116 116 116 117 115 114 114 113 113 113 113 110 106 105 104 104 103 101 96 97 91 89 88 87 86 86 86 86 86 86 82 80 84 85 85 85 85 84 84 84 83 80 75 74 74 74 74 75 74 74 74 73 73 74 72 74 77 80 81 81 81 81 81 77 79 76 76 77 74 72 71 75 76 75 73 71 71 71 71 73 75 76 77 78 78 77 72 70 70 70 75 76 76 78 78 78 78 72 74 74 71 73 72 74 73 73 71 70 70 73 73 73 73 73 73 74 77 77 78 78 79 79 84 85 86 87 78 78 78 75 74 74 74 74 74 73 71 71 72 72 70 69 69 67 67 67 67 67 68 68 68 68 68 68 68 68 68 68 68 68 68 68 69 69 69 69 73 75 81 81 82 82 81 81 82 82 82 83 83 83 83 83 80 79 81 81 82 80 84 85 88 92 96 99 93 91 89 88 87 81 79 73 74 73 73 72 72 71 71 71 71 71 71 72 72 72 72 73 72 72 73 74 74 74 74 74 75 75 75 75 75 75 75 76 75 75 75 75 74 74 74 73 72 72 74 74 73 75 75 75 75 75 75 75 76 76 76 75 75 74 74 72 72 72 72 72 73 74 74 74 74 75 74 73 74 74 78 80 81 79 79 81 80 80 79 77 77 77 77 77 78 78 77 78 80 80 80 81 81 86 85 84 91 90 88 86 83 82 81 81 81 81 87 83 80 79 77 77 76 76 76 76 76 79 79 79 80 80 80 81 81 80 80 81 81 81 81 81 80 80 80 80 79 79 79 79 80 80 80 81 81 81 81 81 80 81 81 81 81 81 81 81 83 83 85 86 86 87 83 83 81 81 81 81 80 80 81 81 81 81 82 82 83 84 84 85 85 85 86 88 88 89 89 92 92 97 97 97 90 88 87 85 85 85 84 84 85 86 86 86 87 87 87 88 84 84 84 84 84 84 85 85 85 86 89 89 89 89 91 91 91 91 91 92 95 97 97 97 97 98 98 98 98 98 98 98 98 98 98 98 95 94 95 96 97 99 100 101 103 104 104 106 106 106 106 106 106 105 105 105 105 105 105 104 103 103 103 103 103 102 100 98 98 97 98 99 102 104 104 105 107 107 107 107 111 113 113 111 110 108 107 107 108 108 107 105 105 107 108 106 105 106 108 108 108 107 107 107 107 107 107 108 108 106 106 106 106 104 103 107 110 110 110 110 110 111 110 108 94 94 94 94 94 97 96 97 97 95 93 91 93 93 94 93 97 97 97 97 98 99 99 99 98 98 98 99 99 96 96 95 94 94 94 96 97 96 96 96 96 98 99 112 112 113 111 112 112 113 114 114 112 110 108 107 105 104 104 104 104 103 103 103 99 98 98 100 100 100 100 100 100 100 100 101 101 101 101 101 102 114 111 111 110 109 106 104 102 100 99 99 100 100 98 99 98 99 99 99 99 99 98 97 97 97 97 99 101 101 101 102 101 101 102 105 105 104 103 104 104 103 103 103 103 101 100 99 99 100 100 101 101 101 101 101 101 102 102 103 106 109 108 108 108 109 108 108 108 108 109 108 108 106 103 103 102 101 101 101 100 100 99 99 100 101 103 103 104 105 105 107 108 108 108 109 109 109 111 114 116 117 117 116 115 113 113 111 110 109 107 109 109 109 107 107 106 106 105 106 106 104 104 104 104 104 105 105 107 107 107 108 109 110 111 113 115 115 115 115 115 110 108 106 105 105 105 104 104 104 104 104 103 103 103 103 103 103 103 104 104 105 107 107 107 106 105 105 105 106 106 106 106 106 108 111 112 112 109 110 109 110 110 110 110 110 109 109 109 108 108 108 115 116 115 115 115 112 112 111 113 113 113 113 114 114 114 115 115 115 115 116 116 116 116 115 115 115 114 113 113 113 113 113 113 114 117 116 119 123 124 124 124 124 123 119 121 121 121 121 121 119 106 101 100 99 99 96 95 93 92 91 91 90 89 89 89 89 91 92 92 94 96 98 101 101 101 102 103 103 104 106 107 107 108 108 111 111 111 108 109 110 109 109 110 109 109 109 108 108 108 108 106 106 106 105 105 105 105 105 105 105 105 106 106 106 108 109 110 111 110 111 111 110 110 110 110 110 110 112 112 114 114 114 114 114 114 114 114 113 114 114 115 115 116 116 117 116 110 109 107 107 108 111 109 109 110 111 111 106 105 105 104 104 105 105 105 105 106 111 112 112 113 113 113 113 113 113 113 114 114 115 115 116 117 120 122 123 126 125 123 123 123 123 126 126 127 129 130 128 126 126 125 125 125 124 124 124 124 124 124 125 125 125 124 124 124 124 124 125 125 125 127 127 128 128 128 126 128 129 129 128 128 128 127 127 126 124 124 124 123 123 123 123 123 124 125 125 125 125 125 126 126 126 127 127 126 125 125 124 123 123 123 123 119 118 115 118 114 113 112 112 112 109 109 108 108 108 108 109 110 110 110 110 110 109 108 108 109 109 109 109 108 107 106 106 106 104 104 105 105 105 106 104 104 104 104 100 99 99 98 98 98 98 100 100 102 102 105 107 107 109 111 106 105 105 105 105 105 105 104 104 102 102 97 96 94 94 92 92 92 91 91 91 90 90 90 90 90 90 91 91 91 91 91 90 90 90 88 88 87 87 87 87 87 90 89 90 90 91 104 104 103 103 98 98 96 93 91 90 89 90 88 86 85 85 85 84 84 84 85 86 87 87 87 87 88 88 88 89 89 89 89 87 86 84 78 78 78 77 75 70 70 69 67 66 65 65 60 60 60 59 57 57 55 55 53 52 51 49 48 49 49 48 48 50 49 49 48 48 48 48 49 48 48 48 48 48 47 47 47 47 47 47 47 47 47 47 47 47 47 47 48 48 50 50 52 54 54 53 53 53 54 54 54 53 53 53 53 53 53 55 55 56 55 55 55 55 55 54 55 55 55 56 57 57 59 59 59 59 62 62 62 62 63 63 63 63 64 64 63 63 63 60 59 62 64 64 68 69 69 69 70 74 75 75 75 75 75 75 75 72 72 72 72 72 72 73 73 74 76 77 78 78 78 78 78 78 78 76 76 76 78 78 79 79 81 84 87 88 88 89 88 88 90 91 91 91 90 87 83 82 81 76 79 79 80 81 82 84 86 91 91 88 87 85 84 84 83 81 81 79 79 79 78 77 76 76 76 75 75 73 73 68 68 68 64 63 62 60 60 60 59 59 59 59 59 59 59 60 59 59 60 60 60 59 59 59 59 58 58 57 58 56 56 56 56 54 56 56 56 56 55 56 56 55 55 55 55 55 56 57 57 57 57 57 56 54 54 54 53 51 51 54 51 54 56 56 56 56 56 57 57 58 58 58 59 58 58 59 59 70 70 70 69 72 71 71 68 68 68 66 67 67 69 72 73 81 84 85 89 91 91 91 91 91 90 87 87 87 87 87 86 88 85 87 87 88 88 88 95 96 93 88 88 88 88 85 78 79 79 78 78 81 81 82 84 84 85 86 86 86 87 88 88 90 90 88 91 91 92 92 92 92 92 97 101 101 101 101 104 103 104 103 100 99 100 100 105 107 114 114 116 117 120 126 127 126 126 121 119 118 115 115 112 111 110 109 105 105 105 103 102 100 100 99 97 97 97 98 98 98 98 98 97 96 97 96 96 96 96 96 97 97 98 97 97 97 98 97 97 104 104 104 104 104 106 106 105 103 103 103 102 102 102 102 102 102 101 101 100 100 100 100 100 100 100 99 99 99 98 98 98 93 96 96 95 94 91 85 84 84 84 84 84 84 84 85 85 85 85 85 85 85 86 86 87 88 88 88 88 88 89 89 89 90 89 89 89 89 87 87 76 76 76 76 77 76 76 77 76 77 77 78 77 76 76 73 73 74 74 73 73 73 73 74 76 76 69 68 67 66 65 66 66 68 68 69 69 69 69 69 69 69 69 64 61 61 61 62 62 62 62 62 62 62 62 63 62 61 61 61 60 60 60 59 59 59 59 58 58 57 57 57 57 55 55 54 54 54 55 55 53 53 54 54 58 62 63 66 66 85 73 76 91 91 98 98 101 101 101 102 91 79 83 84 74 68 68 68 68 65 65 62 61 48 47 46 46 45 44 44 40 39 43 43 39 38 38 39 38 38 38 35 35 35 35 35 33 34 34 32 32 31 30 30 31 31 30 30 29 29 29 29 30 30 30 31 32 31 30 29 29 31 32 32 32 29 29 29 28 27 28 30 29 29 29 29 29 29 29 28 28 28 28 28 28 28 29 29 29 29 29 28 28 28 28 28 28 27 27 28 30 41 51 51 52 55 57 60 65 68 67 69 69 72 76 84 81 83 81 83 83 89 89 90 90 89 88 89 89 92 92 93 94 95 95 93 90 90 90 90 86 86 86 84 84 82 80 79 77 77 74 73 64 63 63 63 63 61 60 56 56 56 49 49 48 48 47 46 46 47 47 47 47 47 47 47 47 47 48 50 50 50 50 52 52 52 52 51 53 58 58 60 60 60 61 61 61 61 61 62 64 65 65 59 58 55 54 55 54 53 52 53 53 56 56 56 57 59 57 56 56 57 57 63 66 66 66 66 68 67 67 67 67 61 57 57 57 58 58 58 58 58 58 59 60 60 60 61 61 61 64 65 66 66 66 67 66 66 66 64 64 68 69 69 69 69 69 69 74 77 77 80 73 70 71 70 70 69 67 65 69 69 69 69 70 70 69 70 74 75 75 73 70 70 70 70 69 69 67 67 78 81 82 84 84 84 84 83 83 82 81 82 82 75 74 73 73 73 73 73 73 73 73 72 71 72 71 71 71 71 71 71 78 78 78 79 83 83 84 85 87 86 86 86 86 86 87 87 87 87 87 87 88 88 90 91 92 95 96 96 96 99 100 103 103 103 103 104 104 117 119 119 119 132 135 136 136 138 137 137 136 129 133 138 132 132 132 131 121 120 120 117 127 127 127 125 123 123 127 130 121 122 115 115 113 112 111 111 111 110 110 110 110 112 112 112 112 112 113 113 113 113 113 113 115 115 115 115 115 115 115 115 115 114 112 112 111 110 110 112 113 114 116 116 116 116 116 116 116 118 117 119 119 121 122 122 122 122 120 113 109 109 109 109 109 110 112 113 113 114 114 116 117 118 119 121 121 120 121 120 120 120 120 119 119 119 119 119 119 119 119 119 119 118 119 120 120 120 120 119 117 115 114 115 115 106 88 88 85 85 85 85 85 84 84 83 83 83 84 82 79 79 79 79 79 77 77 76 78 79 78 78 78 78 78 78 78 77 76 76 76 76 76 76 79 80 84 85 91 95 94 94 90 85 83 82 83 82 85 85 80 74 73 73 72 74 73 70 71 71 74 77 75 74 72 72 72 71 71 71 73 73 68 67 67 67 66 66 65 66 67 67 64 64 64 63 63 62 62 62 62 62 63 62 62 62 62 62 62 62 64 64 65 66 66 66 66 65 63 63 64 65 65 64 65 66 64 64 64 64 64 61 64 64 64 65 65 66 68 67 67 68 68 68 68 64 64 65 66 67 67 67 66 65 65 65 65 65 65 65 65 68 68 68 68 68 68 68 67 66 67 70 69 68 67 67 67 67 69 73 71 71 67 67 67 65 55 55 55 55 53 53 53 53 52 52 52 51 51 51 50 50 50 50 51 50 51 65 65 62 65 65 65 60 58 54 54 55 61 60 57 54 52 52 53 47 47 47 46 44 42 42 42 42 42 44 45 45 45 45 45 45 45 45 45 45 43 45 45 45 46 46 46 46 45 45 44 43 42 42 42 43 45 45 45 45 44 44 43 42 42 43 43 43 43 44 44 44 44 42 42 42 41 41 39 39 40 39 39 39 37 37 37 37 37 37 37 37 36 36 36 37 37 36 38 38 37 37 37 37 36 40 41 41 41 41 42 39 39 39 38 40 41 41 41 41 42 41 42 42 41 41 41 41 41 42 42 42 46 49 51 53 53 53 52 48 48 46 46 45 45 44 44 43 43 43 43 42 42 40 42 43 43 43 43 43 43 43 43 47 47 47 51 52 49 54 56 61 64 67 72 68 69 64 65 65 65 65 65 64 64 58 53 53 51 53 52 50 50 50 49 52 51 51 51 51 50 50 48 48 47 47 47 47 48 48 50 50 49 49 49 49 49 50 51 51 51 50 50 50 50 50 50 51 49 50 52 52 52 54 58 58 59 58 58 58 58 59 59 57 57 60 61 61 62 63 63 63 63 63 63 64 64 63 65 65 65 66 69 70 71 72 80 81 80 79 78 78 79 79 79 79 79 80 80 79 78 78 76 76 76 75 74 74 74 74 73 72 72 72 70 70 70 71 70 71 71 71 72 72 72 72 73 73 73 73 73 73 73 73 74 74 74 74 73 73 73 73 70 70 74 71 73 73 73 73 72 70 70 69 68 68 68 68 73 73 73 67 67 66 65 65 65 65 65 65 65 65 65 66 68 67 67 65 64 64 64 64 64 64 64 65 65 65 65 66 65 65 64 64 64 62 61 59 61 61 59 60 60 60 62 62 62 62 61 62 60 58 58 57 56 56 56 56 57 58 58 60 62 62 63 63 63 65 64 64 59 59 59 59 57 53 52 52 50 49 50 50 52 52 52 53 53 53 53 53 53 53 53 53 52 51 51 50 48 48 47 46 46 45 43 43 43 43 43 45 45 44 44 44 44 44 44 43 42 42 40 40 40 40 38 39 39 40 40 40 40 42 42 46 47 50 51 51 51 52 52 52 52 52 52 52 52 54 54 54 55 56 56 57 57 57 58 58 58 58 58 57 57 56 57 57 60 60 60 60 56 56 56 56 56 54 54 52 52 52 52 52 53 53 53 53 53 53 53 54 54 53 53 53 54 54 54 54 54 55 55 56 59 61 61 63 65 71 74 76 76 76 79 79 79 79 78 78 79 78 78 78 78 77 73 72 72 69 67 61 61 60 57 56 56 56 56 54 54 52 52 52 52 51 50 49 49 49 48 47 47 47 47 47 48 48 47 47 47 48 48 49 49 48 48 49 50 50 50 50 50 50 50 49 49 48 47 47 47 47 47 45 45 44 42 42 42 42 42 42 42 42 42 42 47 47 48 52 51 51 49 49 49 54 54 54 54 53 48 48 46 46 46 46 46 46 46 46 46 46 47 48 52 52 52 52 51 53 52 50 50 50 49 49 50 51 55 56 55 56 56 57 56 55 52 51 50 50 50 50 51 52 50 46 46 46 46 46 46 44 44 44 44 44 44 42 42 40 41 41 41 38 37 43 44 44 44 44 47 47 46 44 42 42 40 37 34 32 33 36 36 36 35 34 34 33 32 31 29 28 28 28 28 28 28 27 27 26 26 26 26 25 25 25 24 24 24 23 23 23 22 22 22 22 23 23 24 25 25 25 23 23 24 24 27 28 32 32 32 32 32 33 34 35 37 39 40 39 39 39 40 40 42 45 46 46 46 46 46 48 48 48 51 52 52 52 52 52 50 50 50 50 50 50 50 50 50 50 50 50 50 50 51 51 52 52 52 52 53 53 53 58 58 51 50 47 47 44 44 42 42 43 43 43 43 43 43 44 44 40 35 35 35 34 27 27 26 26 26 26 26 26 25 26 26 26 26 26 26 26 27 29 29 29 29 29 31 31 31 31 30 30 31 33 33 36 37 38 40 40 39 39 39 37 34 31 28 28 28 28 28 28 28 28 29 29 29 29 29 30 30 30 30 29 29 28 28 28 28 28 28 27 27 26 26 26 26 26 26 26 26 26 26 26 26 26 26 26 26 26 26 27 27 27 27 28 28 28 28 27 27 27 27 27 26 27 27 27 28 31 35 36 38 40 41 43 44 46 46 45 45 46 46 46 47 47 44 31 30 29 30 30 30 30 30 31 31 31 31 31 31 33 33 34 33 31 31 31 33 36 37 37 38 38 41 41 41 38 40 40 40 41 42 43 45 45 45 45 46 45 45 44 43 41 40 40 40 40 40 40 40 40 40 40 40 40 40 40 40 39 39 39 40 40 40 40 41 42 42 44 45 44 43 42 41 40 40 40 40 39 38 37 36 37 37 37 37 37 37 37 36 36 36 36 36 36 36 38 38 38 37 40 40 40 41 40 40 40 41 41 40 39 40 40 41 42 42 43 43 45 45 45 45 49 50 51 51 51 51 52 52 52 53 53 54 54 56 55 55 55 52 51 51 46 47 48 49 49 53 54 55 55 55 56 57 57 57 58 58 57 58 58 58 62 63 65 65 65 65 67 67 67 69 70 72 74 77 84 84 84 87 87 87 89 90 92 92 92 93 96 101 101 102 102 103 106 108 110 109 106 105 103 101 101 100 97 96 96 95 94 89 89 88 86 87 87 86 83 84 80 78 77 76 76 74 73 72 72 71 70 70 71 69 67 66 55 54 54 53 53 52 52 50 50 49 49 49 51 51 51 51 51 53 55 54 54 55 55 55 55 54 52 52 52 52 52 52 51 50 50 49 48 48 48 49 49 49 49 49 49 49 47 47 47 47 47 46 46 44 44 42 42 38 36 35 35 35 36 35 35 33 34 34 35 36 38 38 38 37 37 37 37 36 36 37 37 37 36 36 36 36 36 36 35 35 35 35 35 35 35 35 35 35 35 35 34 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 33 32 32 31 31 31 31 31 31 31 31 31 32 33 33 35 35 35 37 31 30 30 30 30 33 38 38 37 37 37 37 37 36 35 34 29 29 29 36 36 36 37 48 48 50 50 48 47 46 44 40 38 37 35 35 33 28 28 28 27 26 25 25 25 25 24 24 24 22 20 20 20 20 20 20 19 18 17 17 16 16 16 16 17 17 17 17 17 19 18 18 18 18 18 18 18 18 18 18 18 18 18 18 18 19 20 20 20 20 20 20 20 20 22 22 22 26 26 25 25 25 23 23 23 23 23 22 22 22 22 22 22 23 24 24 23 22 22 22 22 22 22 21 19 18 18 19 19 19 18 18 17 16 16 16 17 16 14 14 15 14 16 16 16 16 15 15 15 13 13 12 12 12 12 12 14 14 15 15 15 15 15 15 14 14 14 14 14 15 15 15 15 15 15 15 15 14 14 14 14 14 14 14 15 15 15 15 15 15 15 15 15 15 14 14 13 11 11 11 11 11 11 10 10 9 10 12 12 11 10 10 10 11 11 11 10 10 10 11 11 9 10 16 16 16 16 15 15 15 18 18 19 19 19 18 18 18 18 18 18 18 18 17 18 16 16 16 18 18 18 17 17 17 17 17 17 18 19 19 19 19 23 22 18 19 19 19 19 19 19 19 19 18 16 16 14 14 14 14 14 14 14 14 12 13 13 13 14 15 16 16 16 16 15 15 15 15 16 16 16 16 15 15 15 15 15 15 15 15 15 15 15 16 16 16 17 17 18 18 19 18 18 18 18 18 18 18 18 18 18 18 18 19 20 21 24 24 25 25 25 27 25 25 25 25 25 25 25 25 25 25 25 25 25 26 28 28 29 29 29 31 31 31 31 31 29 29 29 28 27 27 27 27 27 25 24 22 21 19 17 16 15 15 15 15 15 15 15 15 15 15 15 15 16 16 19 20 22 23 24 25 26 31 32 34 34 34 33 33 33 35 36 37 37 37 37 38 39 40 40 41 41 43 43 43 44 46 44 44 44 44 44 44 43 43 43 42 38 38 34 33 30 28 23 21 19 17 17 18 20 20 22 22 22 22 23 23 24 25 26 26 29 29 29 30 30 30 34 34 34 38 38 38 37 37 37 38 38 38 39 39 39 39 39 39 39 39 38 39 38 36 36 36 35 35 34 33 33 34 34 35 35 36 36 36 39 39 40 43 44 47 50 51 50 49 48 48 46 42 42 40 37 36 36 34 34 33 32 32 32 32 32 32 32 33 33 34 34 36 40 43 45 45 45 45 46 46 46 45 45 44 44 44 44 44 45 48 50 50 50 50 50 51 51 51 51 51 51 51 51 51 53 53 53 53 53 53 53 53 53 53 53 53 52 52 52 51 50 50 49 48 45 39 38 38 38 38 37 37 37 36 35 35 35 35 35 35 36 36 37 37 38 39 40 42 43 44 44 44 44 43 43 43 43 43 43 43 43 43 43 42 42 43 45 45 46 47 47 47 48 48 47 47 44 44 44 44 44 43 41 38 40 41 42 42 43 42 41 41 40 37 36 36 36 37 38 38 38 38 38 39 39 39 39 39 39 40 40 40 39 39 39 39 38 38 37 34 34 34 37 37 37 37 37 36 36 36 35 35 35 35 36 36 36 37 37 37 37 37 37 37 38 37 34 34 34 34 34 33 32 32 32 32 31 30 27 27 27 26 26 26 24 25 24 24 23 23 23 23 23 23 23 22 21 18 18 18 17 14 12 12 11 10 10 9 9 10 10 10 9 9 8 7 8 7 8 8 11 11 11 10 11 12 12 11 11 10 10 10 9 9 11 12 12 13 12 13 13 13 12 12 12 11 11 11 11 11 11 10 10 10 10 10 12 12 12 13 13 13 13 13 13 14 14 14 14 15 15 15 15 15 17 16 16 17 19 19 19 19 19 20 20 20 19 19 19 19 19 19 19 19 19 19 19 18 18 16 16 16 17 15 15 14 13 13 14 14 14 14 14 14 14 14 14 12 13 13 13 13 13 13 13 13 14 14 14 14 13 13 15 15 15 15 14 13 12 11 11 11 11 13 13 10 9 8 8 8 8 8 8 9 9 9 10 10 10 10 11 10 10 10 10 8 9 11 11 12 12 11 9 9 11 12 12 12 13 14 13 13 13 14 14 15 15 14 13 13 13 13 13 13 13 13 13 14 15 16 16 16 16 16 16 17 17 18 18 18 18 17 17 17 17 16 16 17 16 16 16 16 16 16 16 17 16 17 16 16 16 16 16 16 16 16 16 16 16 16 16 16 16 16 17 17 16 15 16 16 16 16 16 16 17 17 16 16 16 16 16 16 16 17 16 17 17 18 19 19 19 19 19 20 20 20 20 20 20 20 20 18 17 18 18 18 18 18 18 17 17 17 16 16 16 17 17 18 18 18 17 17 17 16 17 18 18 18 19 19 19 19 19 19 17 16 16 16 16 16 18 19 19 19 17 15 15 14 15 16 18 19 19 18 18 18 20 20 20 19 17 16 16 14 14 14 14 14 15 15 15 16 15 15 15 17 17 17 17 17 17 16 16 16 15 15 15 14 14 14 15 15 16 16 17 17 17 17 17 17 17 17 17 16 16 16 16 16 18 18 18 18 18 17 18 18 18 18 17 17 17 16 16 17 17 17 17 17 17 17 17 17 18 19 19 19 18 18 18 18 18 16 15 16 17 17 17 17 17 17 17 17 17 17 17 17 17 17 17 16 16 17 17 17 17 17 17 17 16 18 18 18 18 17 17 17 17 17 17 17 17 17 17 18 18 18 17 17 16 17 17 17 17 17 18 18 19 19 18 18 18 17 17 17 17 17 17 18 18 18 18 18 18 19 19 19 19 19 19 19 19 19 19 19 20 21 21 25 34 36 37 38 39 40 44 47 49 59 60 59 59 59 59 60 60 59 59 58 57 57 57 56 56 55 53 52 44 44 44 44 44 44 42 41 40 39 39 39 37 37 36 33 29 29 28 28 28 28 28 28 28 29 29 29 30 35 36 38 39 41 43 45 47 48 51 52 53 55 56 61 61 62 62 62 67 68 68 69 70 74 76 76 79 80 82 84 86 89 90 92 92 92 92 93 95 95 91 94 96 95 93 95 92 89 88 88 89 90 90 91 92 96 96 96 97 97 95 85 80 81 80 79 79 78 78 78 79 79 79 79 78 72 70 70 70 70 70 70 70 70 70 68 67 66 57 55 54 54 55 58 59 66 66 68 69 74 76 76 76 79 85 87 87 87 87 88 89 89 88 88 88 89 88 86 88 88 89 89 89 89 90 91 91 93 94 94 96 96 97 100 104 116 118 119 119 119 114 110 113 114 114 114 115 117 118 118 117 116 114 112 112 111 111 108 107 104 92 90 85 83 81 81 72 71 65 60 58 57 56 56 55 53 52 52 53 53 54 53 50 46 46 46 45 45 43 43 43 43 43 43 43 47 47 51 51 52 53 54 54 53 53 52 50 45 45 45 46 47 49 50 52 52 52 52 52 52 52 52 52 51 51 51 50 50 50 50 50 49 48 48 49 49 49 49 49 49 49 48 48 48 48 47 47 47 48 48 48 47 47 47 46 46 46 46 46 46 45 45 45 45 45 43 44 43 43 44 43 42 42 42 42 42 40 40 40 40 37 34 33 33 32 32 30 28 28 28 28 26 26 26 25 25 25 25 23 23 22 21 22 21 20 20 19 19 19 19 19 19 19 19 19 19 22 22 22 22 20 19 19 19 19 19 19 18 18 18 20 21 21 21 21 21 22 22 22 22 22 22 21 21 21 21 21 21 21 21 22 24 25 25 25 28 28 29 29 29 29 29 29 29 29 29 29 28 29 29 30 30 29 29 29 29 28 28 28 27 26 25 25 25 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 22 23 23 23 23 22 20 20 20 19 19 19 19 19 18 18 18 18 19 20 21 21 21 21 23 23 25 25 25 24 22 22 22 22 22 21 21 19 19 19 19 19 16 16 17 17 16 15 14 14 13 13 13 13 13 11 11 11 11 11 11 11 10 10 11 11 11 11 11 11 11 11 11 10 10 10 10 10 10 9 9 9 9 9 9 9 9 9 9 9 8 8 8 8 8 8 7 6 5 5 5 5 6 7 7 7 7 7 7 5 5 4 4 2 2 2 2 2 2 2 2 3 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 3 4 4 5 5 5 5 5 5 4 3 3 3 3 4 2 2 2 2 3 3 3 3 3 2 2 2 3 3 3 3 2 3 3 2 2 3 3 3 3 3 3 5 10 9 9 7 11 11 11 9 9 9 10 4 4 4 3 2 4 3 2 2 2 2 2 0 1 1 1 1 1 1 0 0 0 0 1 1 1 1 1 0 0 0 0 0 0 0 1 0 1 1 1 1 1 1 1 2 2 2 3 2 2 2 3 3 3 3 3 2 2 2 2 2 1 1 2 2 2 2 2 2 2 1 1 1 1 0 0 0 0 0 0 1 1 0 -0 -0 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 -1 0 0 0 0 1 1 1 1 1 1 1 1 0 0 1 0 0 0 0 0 0 0 0 -0 -1 -1 -1 -1 0 0 0 0 0 0 0 0 -0 -1 -1 -1 -1 -1 -1 0 0 0 0 0 1 1 1 1 2 2 2 3 3 3 3 3 3 3 3 3 3 3 2 2 2 2 2 4 3 3 2 2 2 2 2 2 2 3 3 3 4 4 5 6 6 6 6 8 8 9 11 11 11 11 14 15 14 15 14 13 14 11 11 11 8 8 8 8 8 8 8 8 10 10 10 10 10 10 13 12 12 12 12 11